Αφηγήματα στα αλβανικά και ελληνικά μέσα ενημέρωσης για τη δικαστική μεταρρύθμιση στην Αλβανία

Στην παρούσα ενιαία έκδοση του MORE, οι Bledar Feta και Çelik Rruplli εξετάζουν την πορεία της μεταρρύθμισης της δικαιοσύνης στην Αλβανία, η οποία ξεκίνησε το 2016 στο πλαίσιο της ενταξιακής πορείας της χώρας στην ΕΕ και των ευρύτερων προσπαθειών ενίσχυσης της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και της δημόσιας εμπιστοσύνης στους θεσμούς.  Κεντρικό στοιχείο της μεταρρύθμισης αποτελεί η ίδρυση του SPAK (Special Anti-Corruption Structure), ενός ανεξάρτητου δικαστικού οργάνου με αρμοδιότητα τη διερεύνηση και δίωξη υποθέσεων διαφθοράς υψηλού επιπέδου και οργανωμένου εγκλήματος.

Το SPAK είναι επιχειρησιακά ενεργό από τα τέλη του 2019 και έχει ασκήσει διώξεις εναντίον υψηλόβαθμων αξιωματούχων τόσο από τη σημερινή όσο και από προηγούμενες κυβερνήσεις. Η εμπιστοσύνη των πολιτών στο θεσμό έχει αυξηθεί σημαντικά, όπως δείχνουν τα πρόσφατα στοιχεία του Barometer του Euronews Albania, σύμφωνα με τα οποία το 52,1% των πολιτών εκφράζει εμπιστοσύνη στο SPAK, καθιστώντας το για πρώτη φορά τον πιο αξιόπιστο θεσμό στη χώρα. Επιπλέον, το 70,7% αξιολογεί θετικά την απόδοσή του — και οι δύο δείκτες καταγράφουν αύξηση 10% σε σύγκριση με τον Ιανουάριο 2025. Υποθέσεις υψηλού προφίλ, όπως η σύλληψη του Δημάρχου Τιράνων Erion Veliaj, έχουν ενισχύσει περαιτέρω την εικόνα του SPAK ως αξιόπιστου και αμερόληπτου θεσμού. Παρά την πρόοδο αυτή, που έχει συμβάλει στην ενταξιακή πορεία της Αλβανίας, ιδίως στον τομέα των θεμελιωδών δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου, εξακολουθούν να υφίστανται σοβαρές προκλήσεις, όπως η έλλειψη δικαστικών λειτουργών, η συσσώρευση υποθέσεων και η διαρκώς υψηλή αντίληψη περί διαφθοράς, παρά τα σημάδια αυξημένης συνεργασίας των πολιτών με τις δικαστικές αρχές.

Το παρόν κείμενο εντάσσεται στα Media Observatory Reports (MORE), καλύπτοντας την περίοδο Οκτώβριος 2023 – Φεβρουάριος 2025. Εστιάζει στο πώς η κάλυψη της δικαστικής μεταρρύθμισης από τα μέσα ενημέρωσης στην Αλβανία — και ειδικά σε σχέση με το SPAK — υπήρξε εκτενής αλλά συχνά πολωμένη. Αν και τα μέσα διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στην ενημέρωση του κοινού, τείνουν συχνά να ενισχύουν πολιτικές αφηγήσεις, περιορίζοντας την αντικειμενική αποτίμηση και ενισχύοντας τη σύγχυση ως προς τους στόχους και την πρόοδο της μεταρρύθμισης. Τα Media Observatory Reports αποτελούν μέρος του ευρύτερου έργου ALGREE – Albania-Greece: Understanding. Connecting. Partnering., το οποίο υλοποιείται από το Πρόγραμμα ΝΑ Ευρώπης του Ελληνικού Ιδρύματος Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) με την υποστήριξη των Open Society Foundations Western Balkans (OSFWB) και του Friedrich Naumann Foundation for Freedom Greece and Cyprus (FNF). Βασίζονται σε συστηματική παρακολούθηση και ανάλυση των βασικών ελληνικών και αλβανικών μέσων ενημέρωσης, με στόχο την αποτύπωση της εικόνας της Ελλάδας στα αλβανικά μέσα, της Αλβανίας στα ελληνικά μέσα, αλλά και την κάλυψη ζητημάτων κοινού ενδιαφέροντος.

Μπορείτε να διαβάσετε την έκθεση στα  ελληνικά, αλβανικά και αγγλικά.