Στις αρχές του 2025, η νέα κυβέρνηση των ΗΠΑ προχώρησε σε σειρά δασμολογικών επιβαρύνσεων, παραβιάζοντας τις δεσμεύσεις της στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (ΠΟΕ) — μια κίνηση που ουσιαστικά υπονόμευσε το σύστημα εμπορικών κανόνων που είχε θεμελιωθεί μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, με τη συμβολή της ίδιας της Αμερικής. Οι ενέργειες των ΗΠΑ προκάλεσαν κύμα αντιποίνων, με την επιβολή πρόσθετων δασμών από βασικούς εμπορικούς εταίρους, μεταξύ των οποίων και η Ευρωπαϊκή Ένωση. Τους επόμενους μήνες, οι ΗΠΑ προχώρησαν σε μια σειρά διαπραγματεύσεων, οι οποίες κατέληξαν στις λεγόμενες «συμφωνίες-πλαίσιο» με την ΕΕ και άλλες χώρες.
Το παρόν κείμενο εξετάζει, πρώτον, τις άμεσες επιπτώσεις των πρόσφατων ανατροπών στο παγκόσμιο εμπορικό σύστημα στις οικονομίες της ΕΕ και της Ελλάδας. Δεύτερον, χαρτογραφεί τις τάσεις και τις πιθανές εξελίξεις του διεθνούς εμπορικού συστήματος μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα και διερευνά τις πολιτικές προκλήσεις που αυτές συνεπάγονται για την ΕΕ και τη χώρα μας. Το κείμενο καταλήγει ότι η τρέχουσα αναταραχή στο διεθνές εμπορικό σύστημα απαιτεί στοχευμένες παρεμβάσεις: θέσπιση και εφαρμογή ενός σαφούς πλαισίου πολιτικών, με στόχο την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και των θεσμών, όπως προτείνουν πρόσφατες στρατηγικές μελέτες της ΕΕ, και προώθηση εμπορικών συμφωνιών με χώρες που μοιράζονται κοινές αξίες. Τέτοιες πολιτικές θα επιτρέψουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση να ανταποκριθεί στις προκλήσεις που γεννά η τρέχουσα αναταραχή και να συμβάλει στη μελλοντική αναβάθμιση του ΠΟΕ.
Το Κείμενο Πολιτικής υπογράφει ο Κωνσταντίνος Μιχαλόπουλος, Ειδικός Σύμβουλος του ΕΛΙΑΜΕΠ, τέως Ανώτερο στέλεχος της Παγκόσμιας Τράπεζας και της USAID, Επίκουρος Καθηγητής American University, School of Advanced International Studies, Johns Hopkins University.
Διαβάστε το εδώ (στα Αγγλικά).
Αναλυτές
