Ο Βασίλης Πετρόπουλος, Βοηθός Ερευνητής στο ΕΛΙΑΜΕΠ και Ερευνητικός Συνεργάτης στο Ινστιτούτο Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων (ΙΔΟΣ), μαζί με τον Πλάμεν Τόνσεφ, Επικεφαλής του Τμήματος Ασιατικών Σπουδών του ΙΔΟΣ, συνέταξαν μια μελέτη με τίτλο «China in the Security Conundrum of Europe’s Southeastern Periphery», στο πλαίσιο εκτενούς ερευνητικής μελέτης του ΙΔΟΣ για την παρουσία της Κίνας στην περιοχή.

Η παρουσία της Κίνας στις παρυφές της νοτιοανατολικής περιφέρειας της Ευρώπης (ΝΑΠΕ)- μιας περιοχής που εκτείνεται στη Μαύρη Θάλασσα, τα Δυτικά Βαλκάνια, και την Ανατολική Μεσόγειο- έχει υπάρξει αρκετά διακριτική και ως επί το πλείστον περιορισμένη στα πλαίσια επενδύσεων μέσω του νέου Δρόμου του Μεταξιού/Belt and Road Initiative (BRI). Ωστόσο, την τελευταία δεκαετία παρατηρείται η βούληση της Κίνας να απλώσει το αποτύπωμά της, προσεκτικά αλλά σταθερά, στην αρχιτεκτονική ασφάλειας της περιοχής. Για πρώτη φορά μελετημένη ως μια ενιαία γεωγραφική περιοχή, η νοτιοανατολική περιφέρεια της Ευρώπης (ΝΑΠΕ) περιλαμβάνει μια πλειάδα κρατικών δρώντων, από κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ μέχρι χώρες που έχουν υιοθετήσει μια πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική, γεγονός που συνεπάγεται ευκαιρίες αλλά και περιορισμούς για την Κίνα. Αυτή η εργασία είναι δομημένη γύρω από επτά δείκτες σχετικούς με τις δραστηριότητες της Κίνας στην περιοχή στον τομέα της άμυνας και της ασφαλείας επιτρέποντας μια άμεση συγκριτική ανάλυση των κινήτρων, των μεθόδων, αλλά και των εμποδίων που συνθέτουν το κάδρο της κινεζικής πολιτικής κατά την επιδίωξη μιας πιο στενής αμυντικής συνεργασίας με τις χώρες της ΝΑΠΕ. 4 από τα συμπεράσματα-κλειδιά της εργασίας είναι τα εξής:
α) Ενώ η Ρωσία παραμένει ο σημαντικότερος αμυντικός εταίρος της Κίνας στην περιοχή, άλλες χώρες, όπως η Σερβία και η Αίγυπτος, έχουν ενισχύσει αισθητά τους στρατιωτικούς τους δεσμούς με το Πεκίνο κυρίως μέσω αγορών στρατηγικών όπλων και κοινών στρατιωτικών γυμνασίων μεγάλης κλίμακας, προξενώντας έντονη ανησυχία στους κόλπους του ΝΑΤΟ και τηε Ευρωπαϊκής Ένωσης.
β) Χώρες του ΝΑΤΟ, όπως η Βόρεια Μακεδονία, η Αλβανία, η Βουλγαρία, και η Κροατία, έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον συνεργασίας με την Κίνα σε ευαίσθητους τομείς (π.χ. τηλεπικοινωνίες, ηλεκτρονικά συστήματα επιτήρησης κτλ), αλλά πίεση από τους δυτικούς εταίρους τους, προεξαρχουσών των ΗΠΑ, έχει οδηγήσει στην ακύρωση προσυμφωνηθέντων έργων, γεγονός που επιβεβαιώνει τις προτεραιότητες της εξωτερικής πολιτικής των προαναφερθεισών χωρών.
γ) Κράτη, όπως η Μολδαβία, η Γεωργία, και η Σερβία χρησιμοποιούν την Κίνα ως ένα πιθανό αντίβαρο στην επιρροή της Ρωσίας. Από την πλευρά του, το Πεκίνο δεν διστάζει να αποδεχθεί αυτό το ρόλο όσο οι πολιτικές της δεν συνεπάγονται ζημία για τα ζωτικά συμφέροντα της Μόσχας σε αυτές τις χώρες.
δ) Εκτός από παραδοσιακές μεθόδους στρατιωτικής συνεργασίας, το ρεπερτόριο της Κίνας στη ΝΑΠΕ περιλαμβάνει κι άλλες τακτικές σφυρηλάτησης αμυντικών δεσμών, όπως ναυτικές επισκέψεις, συναντήσεις σε υψηλό επίπεδο, και επενδύσεις σε εγκαταστάσεις διπλής χρήσης (dual-use infrastructure), δραστηριότητες που συνδυάζουν δημόσια προβολή με πρακτικά οφέλη.
Μπορείτε να διαβάσετε το κείμενο εδώ.

Φωτογραφία στην παρούσα ιστοσελίδα: Annie Spratt, Unsplash

 

Δημοσίευση: 15/09/2025
Αναλυτές
”China in the Security Conundrum of Europe’s Southeastern Periphery”, κείμενο των Βασίλη Πετρόπουλου και Πλάμεν Τόνσεφ
Βασίλης Πετρόπουλος Βοηθός Ερευνητής, Ασφάλεια και Εξωτερική Πολιτική