Η Δρ. Αθηνά Μαρκαντώνη, Επιστημονική Συνεργάτιδα του ΕΛΙΑΜΕΠ, Σύμβουλος Πολιτικής και Κύρια Ερευνήτρια του προγράμματος “DIGIT-EU” της έδρας Jean Monnet του τμήματος πληροφορικής και τηλεπικοινωνιών του ΕΚΠΑ συνέγραψε με την Δρ. Ειρήνη Μαμάκου και τον Δρ Αντώνη Κάργα το άρθρο με τίτλο «Leveraging AI in Diplomacy: Enhancing Foreign Policy, National Interest and Digital Diplomacy», το οποίο δημοσιεύθηκε στο πλαίσιο του 33rd European Regional ITS Conference 2025 με θεματική «Digital innovation and transformation in uncertain times».
Το άρθρο εξετάζει τον μετασχηματιστικό ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης στη σύγχρονη διπλωματία και αναλύει πώς τα εργαλεία AI μπορούν να ενισχύσουν τη χάραξη εξωτερικής πολιτικής, τη δημόσια διπλωματία και την προώθηση των εθνικών συμφερόντων. Μέσα από συνδυασμό βιβλιογραφικής ανάλυσης και πρωτογενούς έρευνας με διπλωμάτες, οι συγγραφείς διερευνούν τις αντιλήψεις σχετικά με την υιοθέτηση της AI στη διπλωματική πρακτική, τα βασικά εμπόδια και τους παράγοντες διευκόλυνσης της ενσωμάτωσής της, καθώς και τις ανάγκες εκπαίδευσης και θεσμικής υποστήριξης για την αποτελεσματική και υπεύθυνη αξιοποίησή της στη διεθνή πολιτική και διπλωματία.
Μπορείτε να διαβάσετε μια περίληψη του άρθρου παρακάτω:
Η τεχνητή νοημοσύνη (TN) μετασχηματίζει ραγδαία το τοπίο της διπλωματίας, μεταβάλλοντας θεμελιωδώς τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη ασκούν τις εξωτερικές τους σχέσεις, τη δημόσια διπλωματία και τη λήψη πολιτικών αποφάσεων. Το παρόν άρθρο διερευνά την ενσωμάτωση της TN στις διπλωματικές πρακτικές σε επιχειρησιακό, τακτικό και στρατηγικό επίπεδο, με έμφαση στο πώς η TN μπορεί να ενισχύσει τη διοικητική αποτελεσματικότητα, να υποστηρίξει τη δημόσια διπλωματία και να βελτιώσει τη χάραξη εξωτερικής πολιτικής. Ακολουθώντας μια μεθοδολογία μικτών μεθόδων, η μελέτη συνδυάζει εκτενή βιβλιογραφική ανασκόπηση με πρωτογενή δεδομένα έρευνας από 39 διπλωμάτες, προκειμένου να απαντήσει σε τρία βασικά ερευνητικά ερωτήματα: τις αντιλήψεις των διπλωματών σχετικά με την ενσωμάτωση της TN, τα κύρια εμπόδια και τους παράγοντες διευκόλυνσης της υιοθέτησης της TN, καθώς και τις εκπαιδευτικές ανάγκες που απαιτούνται για την αποτελεσματική χρήση της. Τα ευρήματα καταδεικνύουν ότι, ενώ οι διπλωμάτες διαθέτουν ισχυρές βασικές ψηφιακές δεξιότητες και υιοθετούν ολοένα και περισσότερο εργαλεία AI για επικοινωνία και διαχείριση πληροφοριών, η αξιοποίηση πιο προηγμένων εφαρμογών, όπως η προγνωστική ανάλυση και η κυβερνοασφάλεια, παραμένει περιορισμένη. Τα κύρια εμπόδια περιλαμβάνουν την ανεπαρκή εκπαίδευση, τους περιορισμένους πόρους, καθώς και ηθικές και νομικές ανησυχίες, ενώ οι παράγοντες διευκόλυνσης σχετίζονται με τα αντιλαμβανόμενα οφέλη της TN ως προς την αποδοτικότητα και τη στρατηγική εμπλοκή. Η μελέτη αναδεικνύει σημαντική ανάγκη για στοχευμένη εκπαίδευση και θεσμική υποστήριξη, ώστε να γεφυρωθούν τα υφιστάμενα κενά. Τελικά, η έρευνα υπογραμμίζει ότι η επιτυχής και υπεύθυνη υιοθέτηση της TN στη διπλωματία απαιτεί συνεχή επένδυση στις ψηφιακές δεξιότητες, ισχυρά πλαίσια διακυβέρνησης και την ανάπτυξη ηθικών προτύπων, διασφαλίζοντας ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις μεταφράζονται σε πιο αποτελεσματική, προσαρμοστική και διαφανή διπλωματική πρακτική.


