Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι απλώς ένα σύστημα κανόνων και πολιτικών θεσμών οι οποίοι καθορίζουν τα δικαιώματα και καθήκοντα του Ευρωπαίου πολίτη. Είναι επίσης χώρος στον οποίο συνυπάρχουν διαφορετικές πολιτικές παραδόσεις, πολιτικές εμπειρίες, πολιτικές πρακτικές και πολιτισμικές μνήμες. Πως είναι επομένως δυνατόν να υπάρξει πολιτική ενοποίηση εάν δεν γίνουν κατανοητές και αποδεκτές οι ιδιαιτερότητες ανάμεσα στις πολιτικές κουλτούρες οι οποίες συνθέτουν την Ευρώπη; Καθώς οι διαφορές ανάμεσα στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά στους πολιτικούς στόχους και προσδοκίες τους σχετικά με το μέλλον της Ένωσης αυξάνονται, και η ένταξη χωρών όπως η Τουρκία είναι υπό εξέταση το ερώτημα αυτό αναδύεται ιδιαιτέρως επίκαιρο. Σε αυτό τον τόμο κορυφαίοι Ευρωπαίοι μελετητές θεωρούν από διαφορετικές οπτικές γωνίες τις πολιτικές κουλτούρες της Ευρώπης και τη σημασία τους για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, αποσκοπώντας στην ανάπτυξη ενός προβληματισμού οι οποίος αφορά όλους όσους ενδιαφέρονται να αντιμετωπιστεί με επιτυχία η πρόκληση μίας ενωμένης Ευρώπης.

Το παρόν πρωτοκυκλοφόρησε στα αγγλικά με τίτλο United in diversity? European integration and political cultures (I.B. Tauris, London, 2008).

Το παρόν κείμενο των Θέσεων ΕΛΙΑΜΕΠ του κ. Ανδρέα Θεοφάνους, η τρίτη δημοσίευση του ΕΛΙΑΜΕΠ τους τελευταίους μήνες για το Κυπριακό ζήτημα, υποστηρίζει ότι για σημαντική μερίδα Ελληνοκυπρίων δεν έχει δοθεί ικανοποιητική απάντηση πάνω στο βασικό ερώτημα «ποιο μοντέλο θα οδηγήσει σε μία βιώσιμη λύση;». Παρά την ολοκλήρωση πολλών κύκλων συναντήσεων και συνομιλιών, υπάρχει σημαντική απόσταση μεταξύ των δύο κοινοτήτων σε πολλά βασικά ζητήματα: συνταγματικό, διακυβέρνηση, ιδιοκτησία, τρείς βασικές ελευθερίες, ασφάλεια, έποικοι, εδαφικό, οικονομία. [Περισσότερα..]

Το Θέσεις ΕΛΙΑΜΕΠ 5/2009 φιλοδοξεί να φωτίσει το Κυπριακό ζήτημα ενώ οι δικοινοτικές συνομιλίες θα εισέλθουν  στην καταληκτική τους φάση προς το τέλος της χρονιάς. Στο κείμενο αυτό ο Παύλος Αποστολίδης εξετάζει τις περίπλοκες εκφάνσεις του ζητήματος και τις προηγούμενες αποτυχημένες προσπάθειες επίλυσής του, παρά την αξιοσημείωτη προσωπική αφοσίωση των εκάστοτε Γενικών Γραμματέων του ΟΗΕ. [Περισσότερα..]

To Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) και ο εκδοτικός οίκος Palgrave Macmillan διοργάνωσαν την παρουσίαση του βιβλίου

Trials of Europeanisation:
Turkish Political Culture and the European Union
του Επιστημονικού Συνεργάτη του ΕΛΙΑΜΕΠ Δρα Ιωάννη Ν. Γρηγοριάδη

Η παρουσίαση πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 13 Μαΐου 2009, στις 18:30 μ.µ., στο βιβλιοπωλείο «ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΔΑΚΗΣ» (Πανεπιστημίου 17).

Το βιβλίο παρουσίασαν οι:

Κος Θεόδωρος Κουλουμπής
Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών & Αντιπρόεδρος του ΕΛΙΑΜΕΠ

Κος Γιάννης Ψαρόπουλος
Αρχισυντάκτης της εφημερίδας “Athens News”

Τη συζήτηση που ακολούθησε συντόνισε ο δημοσιογράφος κος Πάσχος Μανδραβέλης. [Περισσότερα..]

Το βιβλίο του Προέδρου του ΕΛΙΑΜΕΠ Λ. Τσούκαλη περιέχει εξήντα σύντομα άρθρα σε μια ευρεία γκάμμα θεμάτων. Ξεκινά με την αβέβαιη προσαρμογή της Ελλάδας σε έναν κόσμο που αλλάζει με ταχύτατους ρυθμούς, μιας κοινωνίας συντηρητικής και ένα πολιτικό σύστημα που έχει πλέον φτάσει στα όριά του: σημάδια μιας κρίσης που βαθαίνει. Συνεχίζει με τις πολιτικές επιλογές μιας Ευρώπης που ακόμη δεν ξέρει τι είναι και τι θέλει να γίνει άμα μεγαλώσει. [Περισσότερα..]

Το Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής & Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) συμμετείχε μαζί με το Κέντρο Ευρωπαϊκών Σπουδών του πανεπιστημίου Middle East Technical University (METU) της Άγκυρας, στα Mediterranean Meetings 2009, από 25 μέχρι 28 Μαρτίου 2009. Οι συναντήσεις περιλάμβαναν πολλά παράλληλα σεμινάρια υπό την αιγίδα του European University Institute. [Περισσότερα..]

Στο βιβλίο αυτό ο Ιωάννης Ν. Γρηγοριάδης εξετάζει την επίδραση των βελτιούμενων ευρωτουρκικών σχέσεων στην τουρκική πολιτική κουλτούρα από την στιγμή που η Τουρκία έγινε κράτος υποψήφιο προς ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 1999. Ενώ ο πολυκομματισμός είχε εισαχθεί στην Τουρκία ήδη από το 1946, ο πολιτικός φιλελευθερισμός ήταν το στοιχείο που έλειπε για την εμπέδωση της δημοκρατίας στην Τουρκία. Η τουρκική πολιτική κουλτούρα αξιολογούσε θετικά την υποταγή στην κρατική εξουσία και δεν ευνοούσε την συμμετοχή του πολίτη στα κοινά. [Περισσότερα..]

Το πρόβλημα της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας έχει φέρει στο προσκήνιο την στρατηγική σημασία της Νοτιοανατολικής Ευρώπης ως κόμβου μεταφοράς φυσικού αερίου και ως κρίσιμης περιφέρειας για την ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια. Η προσπάθεια εξασφάλισης ποσοτήτων φυσικού αερίου επαρκών για τις αυξανόμενες ευρωπαϊκές ανάγκες και μείωσης της ενεργειακής εξάρτησης από την Ρωσία οδήγησαν στην εκπόνηση σχεδίων κατασκευής αγωγών οι οποίοι φιλοδοξούσαν να τροφοδοτήσουν την ευρωπαϊκή αγορά με φυσικό αέριο μη ρωσικής προέλευσης.

Σκοπός του παρόντος ερευνητικού προγράμματος είναι να εξετάσει την σημασία της κατασκευής νέων αγωγών φυσικού αερίου στην νοτιοανατολική Ευρώπη για την προαγωγή της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας, αλλά και της περιφερειακής οικονομικής συνεργασίας. Μετά την μελέτη της αγοράς και υποδομών φυσικού αερίου στην Ελλάδα και την Τουρκία εξετάζεται η ευρωπαϊκή πολιτική ενεργειακής ασφάλειας. Στην συνέχεια παρουσιάζονται τα τρία σημαντικότερα σχέδια κατασκευής αγωγών φυσικού αερίου στην νοτιοανατολική Ευρώπη. Ιδιαίτερη σημασία δίδεται στον αγωγό φυσικού αερίου Τουρκίας-Ελλάδος-Ιταλίας (Turkey-Greece-Italy Interconnector-TGI) λόγω της ιδιαίτερης σημασίας του και για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Παράλληλα εξετάζονται και οι αγωγοί Nabucco και South Stream και η σημασία τους για την ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια.  Η μελέτη ολοκληρώνεται με την διατύπωση συμπερασμάτων και προτάσεων πολιτικής.

Συντονιστής του παρόντος προγράμματος είναι ο Δρ. Ιωάννης Ν. Γρηγοριάδης και επιστημονικός υπεύθυνος ο Δρ. Θάνος Ντόκος. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στον Δρ. Γρηγοριάδη.

Η μελέτη αυτή χρηματοδοτήθηκε κατά 75% από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και κατά 25% από την Γενική Γραμματεία ΄Ερευνας και Τεχνολογίας (ΓΓΕΤ).

Καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση διευρύνεται και η ένταξη χωρών όπως η Τουρκία είναι υπό εξέταση το ερώτημα τι σημαίνει ενωμένη Ευρώπη και πως αυτή η ενοποίηση μπορεί να επιτευχθεί είναι ιδιαιτέρως επίκαιρο. Η Ευρώπη δεν είναι απλώς ένα σύστημα κανόνων και πολιτικών θεσμών οι οποίοι καθορίζουν τα δικαιώματα και καθήκοντα του Ευρωπαίου πολίτη. Είναι επίσης χώρος στον οποίο συνυπάρχουν διαφορετικές πολιτικές παραδόσεις, πολιτικές εμπειρίες και πολιτιστικές μνήμες. Είναι δυνατόν να υπάρξει πολιτική ενοποίηση εάν δεν γίνουν κατανοητές και αποδεκτές οι ιδιαιτερότητες των πολιτικών κουλτούρων οι οποίες συνθέτουν την Ευρώπη; Σε αυτό τον σημαντικό τόμο Ευρωπαίοι μελετητές από διάφορους επιστημονικούς χώρους διερευνούν τα ερωτήματα τα οποία πρέπει να εξεταστούν για να αντιμετωπιστεί με επιτυχία η πρόκληση μίας ενωμένης Ευρώπης.

Αθήνα 17 Απριλίου 2008

Το Ίδρυμα Ελένη Νάκου και τo Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) με την ευκαιρία της έκδοσης του βιβλίου United in Diversity? European Integration and Political Cultures, επιμέλεια Εκάβης Αθανασοπούλου, διοργάνωσαν ανοιχτή συζήτηση πάνω στο θέμα του βιβλίου. [Περισσότερα..]